Analyse, duiding en reflectie Provinciale akkoorden 2019 – 2023

Ruimte geven én nemen

Op 20 maart 2019 vonden de verkiezingen voor de Provinciale Staten plaats. Platform31 analyseerde de twaalf coalitieakkoorden, net zoals we deden na de verkiezingen voor de Provinciale Staten in 2015. Toen was het centrale thema dat de provinciebesturen ‘ruimte wilden geven’. Ook in de nieuwe akkoorden is dit nog steeds een centraal thema. De laatste jaren is de invalshoek dat de provincie ook ‘de ruimte móet nemen’ steeds dominanter geworden. De grote samenhangende opgaven en transities waar de overheid in Nederland voor staat en die vooral regionaal het beste aangepakt kunnen worden, vergen een belangrijke bijdrage van én rol voor de provincies. Durven de nieuwe provinciebesturen de ruimte te nemen? Kunnen zij deze taak aan? Voelen zij zich voldoende democratisch gelegitimeerd om vanuit publiek belang moeilijke knopen door te hakken? Krijgen zij van de gemeenten en van het Rijk ook de kans om deze ‘ruimte te nemen’?

In deze publicatie bieden we bestuurders, beleidsmakers en andere geïnteresseerden een overzicht van de thema’s, afspraken en voorgestelde maatregelen uit de provinciale coalitieakkoorden. Ook geven we daar een duiding en een reflectie bij. Op welke trends, ontwikkelingen, opgaven en uitdagingen wordt de nadruk gelegd? Welke thema’s en aanpakken komen overeen, welke verschillen zijn er, welke thema’s en aanpakken komen alleen in een enkele provincie aan de orde, et cetera? Enerzijds gaat het dus om een inventarisatie van voorgenomen beleidsmaatregelen; wat valt het meeste op. Anderzijds geven we een (subjectieve) duiding van en reflectie op de provinciale coalitieakkoorden. Welke vraagstukken en opgaven worden niet genoemd die gelet op de trends en ontwikkelingen die op de provincies afkomen uiterst relevant zijn voor de regio’s en provincies? Wat zijn gezien de ambities mogelijke aandachtspunten voor beleid? En op welke terreinen zouden de provincies gezien de grote opgaven (nog) meer de ruimte moeten nemen?