werkende mensen in de straat
Publicatie Wonen senioren Arbeidsmarkt

Demografische dilemma’s: meebewegen en sturen

11 maart 2026
De demografische ontwikkeling van Nederland wordt in de komende decennia een bepalende factor voor gemeentelijk beleid. Om gemeenten te helpen inspelen op de grote veranderingen die hiermee samenhangen, is de handreiking ‘Demografische dilemma’s’ ontwikkeld. Twee thema’s worden hierin uitgelicht: vergrijzing en arbeidsmigratie, twee belangrijke demografische ontwikkelingen waarop gemeenten en hun partners kunnen én moeten sturen.

Demografisch bewustzijn voor strategische keuzes

Gemeenten kunnen demografisch bewust beleid voeren door te sturen op het scenario ‘gematigde groei’ van de Staatscommissie Demografische Ontwikkeling 2050 (SDO 2050). Daarmee kunnen zij de kansen van migratie en vergrijzing beter te benutten en toekomstige (onhoudbare) kosten voorkomen. De handreiking ‘Demografische Dilemma’s’ ondersteunt gemeenten bij het maken van de juiste strategische keuzes en het richting geven aan beleid. Daarbij biedt de handreiking concrete handvatten om demografie op de lokale agenda te krijgen én te houden.

Praktijkvoorbeelden en handvatten

De handreiking licht de belangrijkste ontwikkelingen en dilemma’s op het gebied vergrijzing en arbeidsmigratie uit. Vervolgens worden handelingsperspectieven, praktijkvoorbeelden en concrete handvatten aangereikt om met de vraagstukken aan de slag te gaan. Door demografisch bewust te handelen, kunnen gemeenten demografische ontwikkelingen niet alleen als een bedreiging zien, maar juist ook de kansen ervan benutten.

Voor wie is deze handreiking bedoeld?

  • Bestuurders en raadsleden
  • Ambtenaren die verantwoordelijk zijn voor de langetermijnstrategie
  • Ambtenaren die werken aan beleid en uitvoering op het gebied van wonen, welzijn en zorg (voor ouderen) en/of op het gebied van economie en arbeidsmarkt.
  • Professionals werkzaam in organisaties zoals bijvoorbeeld woningcorporaties, zorginstellingen of andere organisaties op het gebied van arbeidsmarkt, wonen, welzijn of zorg.
  • Ieder die te maken heeft met de gevolgen van demografische ontwikkelingen en op zoek is naar handelingsperspectieven.

Deze handreiking is ontwikkeld in opdracht van het ministerie van BZK in samenwerking met strategen en professionals uit dertien verschillende gemeenten en organisaties. 

P31-Demografische-dilemmas 1

Demografische dilemma’s: meebewegen en sturen

"*" geeft vereiste velden aan

Dit veld is bedoeld voor validatiedoeleinden en moet niet worden gewijzigd.
Dit veld is verborgen bij het bekijken van het formulier
Dit veld is verborgen bij het bekijken van het formulier
Dit veld is verborgen bij het bekijken van het formulier
Pdf bestanden
Dit veld is verborgen bij het bekijken van het formulier
Dit veld is verborgen bij het bekijken van het formulier
Dit veld is verborgen bij het bekijken van het formulier
Dit veld is verborgen bij het bekijken van het formulier
Dit veld is verborgen bij het bekijken van het formulier
Dit veld is verborgen bij het bekijken van het formulier

Contact

Cas Barendregt 06 42 21 53 98

Ontvang nieuws van Platform31

Nieuws, publicaties en bijeenkomsten van Platform31 automatisch in jouw mailbox?

"*" geeft vereiste velden aan