Circulariteit en de energietransitie

Nederland streeft ernaar in 2050 aardgasvrij te zijn. De energietransitie is een ingrijpende opgave die technologische, ruimtelijke en sociale uitdagingen met zich meebrengt. Tegelijkertijd staat de maatschappij voor een andere complexe duurzaamheidsopgave; in 2050 wil de overheid een volledig circulaire economie hebben bereikt. Hoe maak je slimme koppelingen tussen deze twee transities? Om tot praktische inzichten te komen organiseert Platform31 in 2022 een serie bijeenkomsten rondom circulariteit en de energietransitie.

De energietransitie en een circulaire economie zijn geen doelen op zich; beide transities dienen als middelen om de uitstoot van broeikasgassen te verminderen, het gebruik van schaarse grondstoffen te verminderen en de afhankelijkheid van andere landen te beperken. Bij synergie versnellen en versterken de twee transities elkaar. In de praktijk zien we echter dat de energietransitie nog veelal lineair vorm krijgt. Er gaat hoge uitstoot gepaard met de productie van bijvoorbeeld zonnepanelen, isolatiematerialen, en warmtepompen. Tegen het einde van hun levensduur worden deze producten daarnaast zelden (hoogwaardig) hergebruikt. Deze ‘groene afvalberg’ is niet alleen schadelijk voor het milieu; het niet hergebruiken van kritieke materialen zal de energietransitie op langere duur doen stagneren. Daarom is het koppelen van de transities cruciaal.

Aan welke knoppen kun je draaien?

De praktijk blijkt weerbarstig. Voorbeelden van uitdagingen die gemeenteambtenaren tegenkomen zijn een gebrek aan instrumenten voor het afwegen van alternatieven, onvoldoende richtlijnen, en onduidelijkheid over rolverdeling tussen bestuurslagen en binnen gemeenten. Daarnaast lijkt het aanbod van circulaire producten en diensten nog beperkt, en gaan deze vaak gepaard met hogere investeringskosten.

In de reeks van drie bijeenkomsten die Plaform31 rondom dit thema organiseert geven we gemeenten inzicht in welke knoppen ze wél aan kunnen draaien om circulariteit van de energietransitie te bevorderen.

Bijeenkomsten

In 2022 organiseert Platform31 drie bijeenkomsten rondom het thema circulariteit en de energietransitie.

Hoe?

Gedurende iedere bijeenkomst staat een ander thema centraal. Thema’s worden bepaald aan de hand van behoeften van deelnemers. In de bijeenkomsten stellen we praktijkcases centraal en haken experts uit ons partnernetwerk aan op het betreffende deelgebied. Daarnaast is er tijdens de sessies ruime gelegenheid voor vragen en onderlinge uitwisseling. De vraag ‘aan welke knoppen kan een gemeente draaien?’ staat telkens centraal.

De bijeenkomsten vinden digitaal plaats via Microsoft-Teams en zijn bedoeld voor gemeenteambtenaren (en andere overheidsprofessionals).

Data en thema’s

Bijeenkomst 1: Circulair isoleren (5 juli 2022)
Bijeenkomst 2: Circulariteit van energie-installaties (27 september 2022)

Als u geïnteresseerd bent in de conclusies van bijeenkomsten die al zijn geweest, neem dan contact op met Wouter Kersten (contactinfo bovenaan de pagina).

Circulair blauw