Proeftuin sociaal inkopen #4: Social Return

Van beren op de weg naar succesfactoren

Hoe houd je bij sociaal inkopen rekening met de groep mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt? Wat betekent Social Return? Moet je dit stimuleren of juist verplichten? In het prachtige klooster van de zusters Franciscanessen in Veghel komt de groep Brabantse inkopers en beleidsmakers van (semi-)publieke instellingen samen om de invulling van Social Return te bespreken. Platform31 deelt de inzichten van deze middag.

De eerste les

Jolanda van Gerwe (oprichter Join Us, gehuisvest in het klooster) start de sessie met het delen van een inspirerende missie: jongeren zelfredzaam maken en jongeren die eenzaam zijn, vinden en helpen. Wat de deelnemers leren van Jolanda’s verhaal is dat een goedwerkend businessmodel – ook al is er een hoog ideëel doel, essentieel is. Dat is direct de eerste les van deze middag.

Wat is Social Return?

“Social return is het vragen van gecontracteerde opdrachtnemers een bijdrage te leveren aan de werkgelegenheid voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt of aan andere activiteiten met een sociale impact.” legt Thea Smid-Verheul (zelfstandig inkoopadviseur) uit.

Succesfactoren in beeld

De noodzaak van Social Return is inmiddels tot de overheid en het bedrijfsleven doorgedrongen. Toch liggen er nog veel kansen voor (semi-) publieke instellingen om het tot een succes te maken. Twee inkoop experts, Thea Smid-Verheul en Ebbing Osinga (Sociale Verzekeringsbank), delen vervolgens hun tips. Vooral om de beren binnen de organisatie – die onvermijdelijk oppoppen – weg te nemen. Begin in ieder geval altijd met het scherp krijgen van de bedoeling van de eigen organisatie. Is de organisatie daadwerkelijk bezig om maatschappelijke waarde te creëren? Helderheid hierover, maakt richting geven aan dat wat je doet als organisatie makkelijker. Wat helpt vervolgens bij een succesvolle uitvoering van Social Return? We selecteerden zes succesfactoren.

  • Laat binnen de organisatie een bestuurlijk iemand het boegbeeld zijn
    Iemand waar medewerkers op terug kunnen vallen in moeilijkere tijden helpt hen om gewoon ‘te doen’. Naast steun geeft het direct een duidelijke richting.
  • Benoem een coördinator Social Return
    Iemand die hiervoor (tijdelijk) wordt vrijgesteld is een must. Deze coördinator kan het verschil maken. Van deze coördinator wordt enthousiasme en een rechte rug verwacht. Het idee is dat deze persoon de opdrachtnemer faciliteert en de gehele contractduur het proces volgt, naast de contractmanager. Elk kwartaal heeft de coördinator contact met de opdrachtnemer. Een boete wordt enkel opgelegd in overleg met de contractmanager. Deze samenwerking met contractmanagement is belangrijk voor wanneer het niet lekker loopt, maar ook om succesverhalen te delen met elkaar.
  • Start een pilot
    Pilots kunnen eigenlijk nooit mislukken, dus het is aan te raden daarmee te starten. Reken voor een pilot minimaal een jaar, zodat evalueren en hiervan leren mogelijk is.
  • Blijf het gesprek aangaan met collega’s bij nieuwe aanbestedingen
    Iedere aanbesteding is het overwegen waard of een uitvraag op Social Return van toegevoegde waarde is. Laat collega’s vooral zien dat het niet moeilijker is dan een ‘gewone’ aanbesteding.
  • Deel successen van Social Return
    Dit kan in een paragraaf in de uitvraag, maar ook door bijvoorbeeld een filmpje te maken voor de doelgroep, de (interne) opdrachtgevers en bedrijven. Succeservaringen werken aanstekelijk, wanneer het resultaat ook in de managementrapportages terugkomt, dan werkt dit positief uit.
  • Maak als regio Social Return beleid
    Social Return kent geen geografische markt. Wanneer waterschappen, provincies en gemeenten gezamenlijk Social Return beleid hebben, dan werkt dat doeltreffender dan wanneer ieder zijn eigen beleid maakt. Een uniform regionaal SROI-beleid maakt het voor de marktpartijen makkelijker, eenduidiger. Zij hoeven dan niet per waterschap, provincie of gemeente andere afspraken te maken of aan andere verplichtingen te voldoen. Een arbeidsmarktregio is bijvoorbeeld een logisch verband om hierover afspraken te maken.

Save the date

Kennismaken met de deelnemers en horen welke inzichten zij opdeden?
U bent zeer welkom op het Slotevent Proeftuin Sociaal Inkopen Brabant
Datum: 23 september 2019 van 14.30 tot 19.00 uur
Locatie: THREE-SIXTY, Huygensweg 10, Veghel
Aanmelden: stuur naam en e-mail aan SocialeVeerkracht@brabant.nl