Column: Inclusief wonen in de wijk gaat niet vanzelf

Graag pak ik de uitdaging op uit de blog van Roeland van der Schaaf, wethouder Stadsontwikkeling, wonen en wijken in Groningen, om een bespiegeling te geven op de ‘ongedeelde stad vanuit het perspectief van de sociale opgave’.

Roeland pleit mijns inziens terecht voor gemengde wijken en een balans tussen fysieke en sociale interventies. Het is goed als een gemeentebestuur hier actief op stuurt. Het ‘inclusiemodel’ waarin meer kwetsbare mensen gewoon in de wijk gaan wonen, gaat namelijk niet vanzelf goed. Het rijk is verdeeld in departementen waardoor volkshuisvesting, ondersteuning van kwetsbare inwoners en participatie niet per definitie vanuit één gezamenlijke opgave worden bezien. Ook binnen gemeenten is niet vanzelfsprekend intensieve samenwerking tussen de afdelingen fysiek- en sociaal domein. Maar sociale inclusie is niet het afbouwen van speciale scholen, verzorgingshuizen, beschermde woonvormen, opvanghuizen en sociale werkvoorzieningen en alle kwetsbare en vereenzamende mensen plaatsen in de woonwijken waar toch al van alles aan de hand is. Als we een beweging willen maken naar een inclusieve samenleving in wonen, onderwijs, werk en vrijetijdsbesteding, dan vraagt dat inzet van de héle samenleving, alle wijken, en om samenhang in die diverse onderwerpen.

Er zijn veel mensen met een bijzonder klein sociaal netwerk. Sommigen hebben door het bereiken van een hoge leeftijd al veel familieleden en bekenden verloren. Anderen vertonen teruggetrokken of moeilijk gedrag vanwege psychische of mentale beperkingen, of weten als nieuwkomer nog niet goed aan te sluiten op onze taal en cultuur. Onze samenleving is, na 50 jaar verzorgingsstaat met veel separate voorzieningen, nauwelijks meer gewend om daar genuanceerd en adequaat mee om te gaan. Gelukkig ontstaan er allerlei ‘city-deals’ en ‘village-deals’ om op lokaal niveau toch te werken aan een voor iedereen toegankelijke en uitnodigende samenleving. Daarin staan niet beperkingen, maar talenten centraal! En het mooie is, dat de samenleving zelf weer actief rollen oppakt. Ik zie mooie voorbeelden ontstaan zoals magic-mix-wonen, Knarrenhofjes, gespikkeld wonen, wehelpen.nl enzovoort. Nu we grotendeels bevrijd zijn uit een rigide, aanbodgestuurd zorgstelsel, ontstaan er volop kansen om op lokaal niveau met gemeenten, corporaties, samenleving en ondersteunende professionals een nieuwe fase in te luiden van hechte maatschappelijke solidariteit.

Graag wil ik Mohammed Acharki, bestuurder van woningcorporatie Zayaz in ’s Hertogenbosch, vragen om hierop te reageren vanuit het perspectief van een woningcorporatie.