Aardgasvrije wijken: raad wil wel, maar weet nog niet hoe

Nieuwe bijeenkomsten voor raadsleden en griffiers

Wat vraagt de transitie naar aardgasvrije wijken van raadsleden? Welke knelpunten komen zij tegen bij het nemen van belangrijke besluiten en waar hebben ze behoefte aan? In samenwerking met het Kennis- en Leerprogramma Programma Aardgasvrije Wijken (ministerie BZK en VNG) organiseerde Platform31 twee bijeenkomsten om hier met raadsleden en griffiers de vinger achter te krijgen.

Kaderstellende rol is lastig

Raadsleden geven tijdens de bijeenkomsten aan moeite te hebben met het invullen van hun kaderstellende rol. Zij vinden het belangrijk om kaders aan het college mee te geven, zoals over het betrekken van bewoners bij het opstellen van de Transitievisie Warmte en over de verbinding met andere maatschappelijke opgaven. Daarnaast vinden ze het belangrijk om voor kaders te zorgen waarbinnen het proces vorm krijgt. Het opstellen van die kaders vraagt echter om inhoudelijke kennis van zaken en raadsleden geven aan dat zij dat op dit moment te weinig hebben. Dit geldt met name voor het overzien van de totale opgave in de gemeente, betaalbaarheid voor bewoners en het inschatten van de consequenties van bepaalde technische keuzes.

De bewoner goed vertegenwoordigen

Raadsleden weten hun rol als volksvertegenwoordiger al beter in te vullen in de transitie naar aardgasvrije wijken. De meeste raadsleden betrekken actief de leden van hun achterban en de leden hen ook. Dit vinden raadsleden erg belangrijk, omdat deze transitie veel van bewoners vraagt. Tegelijkertijd is een deel van hun achterban nog niet overtuigd van het belang van de transitie, wat reden voor zorg is – hoe kun je een bewoner die nog niet van het aardgas af wil goed vertegenwoordigen? En over welke technische, financiële en procedurele kennis moet een raadslid minimaal beschikken om het gesprek hierover met bewoners goed te kunnen voeren? Daarbij gaat het niet alleen over de financiële kant van technische scenario’s, maar ook over wooncomfort en de relatie tussen de transitie en werkgelegenheid. Wat volgens raadsleden ook zou helpen om bewoners mee te krijgen is een ‘eenvoudig en eerlijk verhaal’ vanuit de partijen die staan voor het Klimaatakkoord, zoals het Rijk, zodat duidelijk is wat de transitie voor bewoners betekent.

Behoeften van raadsleden

Wat hebben raadsleden nu nodig? Tijdens de bijeenkomsten bleek dat er niet alleen behoefte is aan meer inzicht over het ‘wat’, maar dat ook op het gebied van ‘hoe’ en ‘voor wie’ nog veel vragen zijn. Op het vlak van kennis hebben de raadsleden behoefte aan inzicht in de omvang van de opgave in hun gemeente en aan onafhankelijke kennis over de technologische warmte-alternatieven, zoals bijvoorbeeld van het Expertise Centrum Warmte. Daarnaast is er vraag naar helderheid over de betaalbaarheid. Voor al deze onderwerpen geldt dat de raadsleden kennis en inzicht bij voorkeur in hapklare brokken willen krijgen aangeboden. Raadsleden accepteren tenslotte dat onzekerheid en onvoorspelbaarheid bij een langdurige transitie horen, de vraag is hoe je daarmee om gaat. Hoe kun je bijvoorbeeld consequenties van besluiten overzien in een onzekere context? En hoe ga je om met een situatie die steeds kan veranderen? Er leeft bij de deelnemers aan de bijeenkomsten een sterke behoefte om ‘het verhaal’ uit te kunnen leggen aan bewoners zodat zij de transitie als fair ervaren.

Aanmelden voor nieuwe bijeenkomsten in 2020

Platform31 organiseert in 2020 weer bijeenkomsten voor raadsleden en griffiers, in samenwerking met het Kennis- en Leerprogramma Programma Aardgasvrije Wijken, de Vereniging van Raadsleden, de Vereniging van Griffiers en Democratie in Actie.
Deze bijeenkomsten richten zich op de thema’s participatie, communicatie en besluitvormingsprocessen en het invullen van de kaderstellende rol. We geven daarin een overzicht van de kennis die al beschikbaar is en zetten samen een stap om deze verder te ontwikkelen. Voor deze bijeenkomsten kunnen raadsleden en griffiers zich in de loop van maart aanmelden.

Geïnteresseerd? Neem dan contact op met: