Leven in een land met een plan

Het afgelopen half jaar was ik voorzitter van een veelzijdige brainstormgroep, die zich boog over de toekomst van huisvesting en ruimtelijke ordening in ons land. Het was een voorrecht om met deze inspirerende denkers en doeners – waaronder Hamit Karakus – na te kunnen denken over zo’n belangrijk thema. De brainstormsessies hebben geresulteerd in het hoofdstuk ‘Leven in een land met een plan’ in Meer Wel, een boek met bouwstenen voor een nieuwe inrichting van Nederland.

Gedurende deze sessies ben ik me nog beter gaan beseffen hoe ingrijpend de grote uitdagingen van de 21ste eeuw zijn. En hoe urgent het is om ideeën uit te werken die kunnen bijdragen aan het oplossen van de klimaatcrisis, de woningnood en de vertrouwenscrisis tussen burgers en instanties. De analyse is inmiddels bekend: eenvoudige oplossingen zijn er niet. Alleen met ingrijpende systeemwijzigingen kan de samenleving duurzaam worden en blijven. De inrichting van onze ruimte en onze manier van leven moeten volledig op de schop. Belangrijk is dat we de samenhang blijven zien en de urgente problemen van vandaag verbinden met de complexe opgaven van morgen.

Met onze lange en rijke traditie in ruimtelijke ordening en planning staan we opnieuw voor de uitdaging om een ‘land met een plan’ te worden. Een plan dat, met verbeeldingskracht en realiteitszin, antwoord geeft op vragen als: waar kunnen al die nieuwe woningen het beste worden gebouwd? Hoe richten we ons land opnieuw in, nu de zeespiegelstijging het verstedelijkte westen bedreigt? Hoe kan een landelijke Grondbank bijdragen aan snellere en effectievere inzet van grond? Hoe versnellen we procedures, participatie en inspraak, met behoud van het democratische gehalte?

De recente dramatische overstromingen onderstrepen nog eens dat de nood hoog is: als we nu niet in actie komen, wordt ons nageslacht geconfronteerd met veel meer en nog ernstigere gevolgen. Om een goede voorouder te zijn moeten we onmiddellijk handelen. Immers, de toekomstige kwaliteit van huisvesting en ruimtelijke ordening in ons land, en daarmee de kwaliteit van leven voor onze kinderen en kleinkinderen, wordt diepgaand bepaald door alles wat we vandaag doen – of niet doen.

Meer Wel werd op 28 juni gepresenteerd door De Publieke Zaak. Het complete boek Meer Wel kan hier worden besteld of gedownload. Het hoofdstuk ‘Leven in een land met een plan’ vind u op de pagina’s 86-109.