Contact

Maarten Hoorn

Maarten Hoorn

Projectleider

06 1015 6708

06 57 94 22 83

Klein wonen en het Bouwbesluit

Door Joost Pothuis (Arcadis)

Rondom tiny houses en de bouwregelgeving bestaan nog een hoop vragen en onduidelijkheden. Op basis van het Bouwbesluit 2012 is al veel mogelijk. Joost Pothuis, adviseur bouwregelgeving bij Arcadis is door Almere ingehuurd ten behoeve van de bouwexpo tiny housing. Hij geeft aan de hand van drie praktijkvoorbeelden een toelichting op de mogelijkheden die het nu geldende Bouwbesluit biedt, met het gelijkwaardigheidsbeginsel in het bijzonder.

Het idee is dat tiny houses, omdat ze zo klein zijn, niet aan de bouwvoorschriften kunnen voldoen. Maar is dat zo? Volgens de prijsvraag Tiny-Houses Almere mag een tiny house niet groter zijn dan 50 m2

Voor wat betreft de minimale oppervlakte van een woning vraagt het Bouwbesluit 2012 ten minste:

  • Reguliere woning: 18 m2 verblijfsgebied + 2,2 m2 toilet/badkamer= 20,2 m2
    Buitenberging individueel 5 m2 of 1,5 m2/woning gemeenschappelijk;
  • Studentenwoning: 15 m2 verblijfsgebied + 2,2 m2 toilet/badkamer= 17,2 m2
    Buitenberging ‘functioneel’;
  • Particulier opdrachtgeverschap: 10m2 verblijfsgebied + 0,64m2 toilet= 10.64 m2

Dit wil zeggen dat binnen de voorwaarden van de prijsvraag ruimte is om een tiny house te maken die binnen de randvoorwaarden van het Bouwbesluit 2012 valt. Voor de prijsvraag zijn echter, in de geest van de ontspulling, aanzienlijk kleinere plattegronden aangeleverd. Zo klein dat niet altijd meer aan alle prestatie-eisen kan worden voldaan.

Het gelijkwaardigheidsbeginsel uit het Bouwbesluit 2012 biedt mogelijkheden om van de prestatie-eisen af te wijken. Dus het realiseren van lagere prestaties, als de met de prestatie-eis bedoelde veiligheid, gezondheid, bruikbaarheid, energiezuinigheid en milieuprestatie niet in gevaar komt. Het tiny house moet dus wel bewoonbaar zijn. De aanvrager zal die gelijkwaardigheid bij de indiening van het bouwplan aannemelijk moeten maken voor de gemeente (het gemeentelijk bouwtoezicht).

De praktijkvoorbeelden; A-house met een molenaarstrap (veiligheid), Villa Volta: heeft dit een reguliere woonfunctie? (bruikbaarheid) En de Homebox, voldoet de verdiepingshoogte? (bruikbaarheid) geven een goed beeld van waar een gemeente in de praktijk tegenaan kan lopen en hoe hiermee om is gegaan.

Dat er in het bouwplan onvoldoende ruimte is om een trap te maken die aan de prestatie-eisen voldoet, maakt niet dat die trap gelijkwaardig is. Een te steile trap kan bijvoorbeeld wel acceptabel zijn als het ontwerp zodanig is, dat ondanks de steilheid de gebruiksveiligheid van de trap is geborgd. Hoe dat werkt, bijvoorbeeld bij een als gelijkwaardige opgevoerde zogenoemde molenaarstrap, zal de indiener zwart op wit bij de gemeente aannemelijk moeten maken.

De Tweede Kamer wees een deregulering van de bruikbaarheidseisen af, terwijl die ook voor tiny housing nog meer mogelijkheden zou bieden. In plaats daarvan kwam het voornemen om gemeenten in het omgevingsplan (de opvolger van het bestemmingsplan) op gebiedsniveau maatwerkregels voor versoepeling van bruikbaarheidsvoorschriften te stellen.

Met het feit dat het Bouwbesluit 2012, zolang veiligheid, gezondheid, bruikbaarheid, energiezuinigheid en milieuprestatie niet in gevaar komen, met gelijkwaardigheid de mogelijkheid biedt om van de prestatie-eisen af te wijken, ligt het niet voor de hand om voor tiny housing een beroep te doen op de experimenteermogelijkheid op grond van de Crisis en Herstelwet. Ook zou een dergelijk beroep op de experimenteerbepaling haaks kunnen staan op de recente afwijzing van de deregulering van bruikbaarheidseisen door de Tweede kamer.
De ervaringen in de gemeente Almere leren echter dat de huidige regels genoeg ruimte bieden. Het expertteam eigenbouw kan ondersteuning bieden met kennis en casuïstiek vanuit de gemeente Almere.

Presentatie

Meer lezen

Klein wonen
workshops 01