Meer informatie

Ruud Dorenbos

Ruud Dorenbos

Senior projectleider

06 35 11 58 04


deel deze pagina via

Arbeidsmarkt en onderwijs

De opgave ‘Onderwijs en arbeidsmarkt’ richt zich op:

  1. Anticiperen op de participatiewet;
  2. Synergie arbeidsmarktbeleid en werkgelegenheidsbeleid;
  3. Goede aansluiting onderwijs en arbeidsmarkt.

Goede aansluiting onderwijs – arbeidsmarkt

Nationaal, regionaal én lokaal is er een mismatch tussen vraag naar en aanbod van arbeid. Op veel plekken wordt bijvoorbeeld een aanbodtekort in de zorg en techniek voorzien en worden initiatieven genomen om werken en leren in techniek en gezondheidszorg te stimuleren. Samen met de gemeente Haarlemmermeer en de gemeente Haarlem onderzoekt Platform31 in hoeverre een benadering waarbij naast scholieren ook ouders en leerkrachten direct betrokken worden leidt tot een positieve invloed op de keuze voor leren en werken in de techniek. De resultaten van het onderzoek zijn eind 2015 bekend.

Platform31 verzorgt ook regelmatig conferenties rond het thema aansluiting onderwijs – arbeidsmarkt. Daarin staat de zoektocht naar de kwantitatieve en kwalitatieve match centraal. Het vergt een nieuwe, creatieve rolverdeling en samenwerking tussen overheden, bedrijfsleven en onderwijsinstellingen. En omdat één universele oplossing niet bestaat moet dat steeds op lokaal niveau en middels lokale proefprojecten en experimenten vorm krijgen. De G32-gemeenten die binnen de arbeidsmarktregio’s nadrukkelijke verantwoordelijkheden hebben, bijvoorbeeld als centrumgemeente, spelen een vitale rol bij het tot stand brengen van een goede samenwerking.

Experiment ondernemerschap en niet-participerende jongeren

De werkloosheid onder jongeren is relatief hoog. De groepen die het minst makkelijk aan de slag komen, zijn jongeren zonder startkwalificatie, jongeren met een arbeidsbeperking (Wajongers) en niet-uitkeringsgerechtigde jongeren (met een arbeidsbeperking). Hun perspectieven zijn vaak beperkt omdat ze nauwelijks de kans krijgen werkervaring in de praktijk op te doen. Tegelijkertijd zijn er vaak lokale ondernemers die best bereid zijn om een maatschappelijke bijdrage te leveren en een jongere te begeleiden of (tijdelijk) werk te bieden, zeker als zij ook ruimte krijgen voor hun (startende) onderneming.

Platform31 heeft het initiatief genomen voor een experiment dat als doel heeft het verbinden van (niet-zichtbare) ondernemers in de wijk met niet-participerende jongeren om zo de kracht van beiden te benutten en te ontwikkelen. Klik hier voor meer informatie.

Synergie tussen arbeidsmarkt- en werkgelegenheidsbeleid

Het effect van veel reguliere re-integratie-instrumenten blijkt in praktijk vaak beperkt. Voor het vermeende succes van de meer lokale aanpakken, al dan niet gericht op interne of regionale samenwerking mist vaak een gedegen evaluatie. Bij de interne samenwerking speelt nog dat het ministerie van Sociale Zaken (SZ) zich primair richt op het begeleiden van bijstands- en participatiecliënten naar reguliere banen (vaak laaggekwalificeerd werk) terwijl het ministerie van Economische Zaken (EZ) vooral kijkt naar aantrekken van nieuwe bedrijven en werkgelegenheid (vaak hooggekwalificeerd werk). Dat kan aanvullend zijn, maar ook schuren.

Platform31 heeft in 2014 de relatie tussen arbeidsmarkt- en werkgelegenheidsbeleid in twee regionale praktijkcases bestudeerd. Het hele speelveld van actoren, netwerken, acties en effecten is geanalyseerd om meer inzicht te krijgen in wie aan welke knoppen dient te draaien en welke concrete acties het beste bijdragen aan de doelen van zowel SZ als EZ. Zie hiervoor onder meer het levende boek Ken de stad, De economische stad. Ook in 2015 zet Platform31 in op het in kaart brengen en analyseren van regionale arbeidsmarkten en het arbeidsmarkt- en werkgelegenheidsbeleid.

Grensoverschrijdende arbeidsmarkten

Er wordt al lang onderzoek gedaan naar de vraag hoe grensoverschrijdende arbeid kan worden bevorderd. Toch vindt grensoverschrijdende arbeid nog maar op relatief beperkte schaal plaats. Zelfs in de grensregio’s werkt maar een paar procent van de bewoners in het buitenland. Er zijn verschillende belemmeringen die, ondanks dat ze al een tijd bekend zijn, nog niet adequaat aangepakt zijn. Fiscale- en juridische belemmeringen, taalbarrières en culturele aspecten zijn geen zaken die makkelijk en snel aan te pakken zijn. Toch hebben bestuurders in de grensgemeenten hoge verwachtingen Platform31 publiceert in mei de resultaten van een verkennend onderzoek naar de grensoverschrijdende arbeidsmarkt waarbij vooral de uitvoeringspraktijk centraal staat.

Grensoverschrijdende arbeidsmarkten

Er wordt al lang onderzoek gedaan naar de vraag hoe grensoverschrijdende arbeid kan worden bevorderd. Toch vindt grensoverschrijdende arbeid nog maar op relatief beperkte schaal plaats. Zelfs in de grensregio’s werkt maar een paar procent van de bewoners in het buitenland. Er zijn verschillende belemmeringen die, ondanks dat ze al een tijd bekend zijn, nog niet adequaat aangepakt zijn. Fiscale- en juridische belemmeringen, taalbarrières en culturele aspecten zijn geen zaken die makkelijk en snel aan te pakken zijn. Toch hebben bestuurders in de grensgemeenten hoge verwachtingen Platform31 publiceert in mei de resultaten van een verkennend onderzoek naar de grensoverschrijdende arbeidsmarkt waarbij vooral de uitvoeringspraktijk centraal staat.

Experimenterend naar een meer motiverende en socialere zekerheid

Platform31 denkt samen met een aantal gemeenten na over hoe het sociale zekerheidssysteem meer innovatief en socialer kan worden ingericht. Al het beleid gericht op de bijstandsontvangers leidt niet of nauwelijks tot een hogere baankans.

Inmiddels zijn ook steeds meer mensen het erover eens dat de nieuwe bijstandsregels te streng zijn. In plaats van dat ze de uitkeringsgerechtigde helpen op de arbeidsmarkt, loopt de bijstandscliënt eerder vast in het woud der regels. Vraag is of (en zo ja, hoe) bijstandsontvangers middels minder (of geen) verplichtingen en/of (veel) minder regels beter geholpen worden. Er zijn verschillende creatieve ideeën die er in ieder geval op papier zeer veelbelovend uitzien. Maar hoe ze in de praktijk zullen uitpakken is onduidelijk. Daarom liggen experimenten voor de hand. De eerste stap richting experimenten in de praktijk is het uitwerken van creatieve ideeën over hoe die experimenten er uit dienen te zien en hoe ze in de praktijk kunnen worden gebracht.