Armoede en Schulden - kennisdossier

Vroeg er op af! in Amsterdam


In Amsterdam worden mensen met achterstanden in de primaire lasten actief opgezocht. Dit gebeurt in het project Vroeg er op af!. Daarin werkt de schuldhulpverlening nauw samen met de woningcorporaties, zorgverzekeraar Agis, de energiebedrijven en de gemeentelijke belastingdienst. Als een Amsterdammer bij een van deze crediteuren een achterstand heeft van twee maanden, meldt de betrokken crediteur de inwoner aan. Op basis van dat signaal wordt er telefonisch of aan de deur contact gezocht. Als er een huisbezoek plaatsvindt, dan gaan een schuldhulpverlener en een maatschappelijk werker samen op pad. In Amsterdam zijn de organisaties voor maatschappelijke dienstverlening (Madi) de uitvoerder van Vroeg er op af! Zij krijgen in het kader van dit project 28 dagen de tijd om contact te leggen met de inwoner. De Madi werkt op basis van no cure no pay. Alleen als er een diagnose en plan van aanpak opgesteld zijn, krijgen zij uitbetaald.

Uit een evaluatie van Panteia blijkt dat de Madi’s in 2013 ruim de helft van de Amsterdammers wisten te bereiken die door de woningcorporaties en de zorgverzekeraar waren aangemeld. Tweederde van deze groep met serieuze financiële problemen was op dat moment nog niet in beeld bij de gemeente. Uit een maatschappelijke kosten- batenanalyse blijkt dat elke euro in het project wordt geïnvesteerd een rendement heeft van ca. 2,22 euro voor de gemeente en 2,46 euro voor de maatschappij als geheel.

Panteia wijst twee succesfactoren aan voor de effecten die bereikt worden. Om te beginnen heeft de gemeente echt geïnvesteerd in het op een lijn krijgen van alle betrokken partijen. Er is geluisterd naar bezwaren en belemmeringen zijn weggenomen. De tweede succesfactor is een aanpak waarbij de ontwikkeling echt stapje voor stapje plaatsvond. Niet vanuit een groots design maar elke keer weer iets bijschaven.