Armoede en Schulden - kennisdossier

Nationaal Initiatief herstructurering schulden

Meer dan 25 organisaties hebben het afgelopen jaar de handen ineen geslagen voor het Nationaal Initiatief Herstructureren Schulden.

Gezamenlijk is een integrale aanpak ontwikkeld om een schuldenaar duurzaam uit de schulden te helpen. In de deelnemende gemeenten wordt een lokaal fonds ingesteld. Dit fonds wendt zijn vermogen aan om de gehele schuld binnen vier weken te herstructureren en voorkomt daarmee de oplopende incasso- en deurwaarderskosten. Met de sectoren energie, sociale woningbouw en zorg worden afspraken gemaakt over de voorwaarden en saneringspercentages waaronder een schuld gedeeltelijk wordt kwijtgescholden. Het overblijvende bedrag wordt door het lokale fonds overgenomen en betaald. De schuldenaar tekent vervolgens een overeenkomst gebaseerd op het studiefinancieringsmodel. Hij of zij betaald de schuld af met een maximaal maandbedrag en in maximaal 180 maanden. Een eventuele restschuld wordt daarna vrij gescholden. Het lokale fonds maakt afspraken met de schuldenaar over diens afloscapaciteit. Bovendien committeert de schuldenaar zich aan deelname aan lokale hulpverleningsinitiatieven zoals coaching en leerwerktrajecten.

Aanleiding voor deze aanpak is de constatering dat naar schatting 600.000 Nederlanders niet of onvoldoende hulp krijgen bij het oplossen van hun schulden. Naast ingrijpende gevolgen voor de schuldenaar zorgen onopgeloste schulden voor aanzienlijke maatschappelijke kosten. Het Nibud schat dat elke onopgeloste casus de maatschappij zo’n 100.000 euro kost. Een groot deel van deze kosten zijn voor rekening van de gemeente.

De aanpak is effectief omdat mensen sneller worden geholpen en oplopende rente, incasso- en deurwaarderskosten worden voorkomen en bespaard. Een verplichte combinatie van herstructurering, afboeking en participatie zorgt voor een duurzame oplossing. Het initiatief geen uitsluitingsgronden hanteert waardoor meer mensen kunnen worden geholpen. En een integraal plan wordt gemaakt waarin schulden, werk- en inkomen, re-integratie en armoedebeleid in samenhang worden opgepakt.