Contact

Vera Beuzenberg

Vera Beuzenberg

Projectleider

06 83 17 13 69

Frank Wassenberg

Frank Wassenberg

Senior projectleider

06 57 94 35 92

Darko  Lagunas

Darko Lagunas

Junior projectleider

06 57 94 21 04


Deel deze pagina via








Asielprocedure

Asielbeleid

Asielzoekers kunnen in Nederland asiel krijgen als zij bescherming nodig hebben, bijvoorbeeld omdat ze in hun eigen land worden vervolgd vanwege hun geloof of afkomst. De Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) beoordeelt of een asielzoeker bescherming nodig heeft. Voor alleenstaande minderjarige vreemdelingen (a.m.v.’s) gelden speciale regels. Meer informatie hierover vindt u op de website Asielbeleid Rijksoverheid.

Asielprocedure

Het IND werkt met een sporenbeleid dat tempo houdt in de afhandeling van asielaanvragen. Evident kansarme asielaanvragen kunnen snel worden behandeld en afgewezen, waarna wordt ingezet op terugkeer

  • Spoor 1: dublinclaimanten
    Dublinclaimanten zijn asielzoekers die via een ander Europees land in Nederland aankwamen en in het eerste Europese land asiel hadden moeten aanvragen (conform het Verdrag van Dublin).
  • Spoor 2: asielzoekers afkomstig uit een veilig land van herkomst of die elders in de EU bescherming hebben.
  • Spoor 3: evident kansrijke asielaanvragen kunnen versneld worden behandeld en ingewilligd, zoals die van goed gedocumenteerde Syriërs, Staatloze Palestijnen uit Syrië en Eritreërs.
  • Spoor 4: asielaanvragen die de IND behandelt in de asielprocedure, zoals die in de huidige situatie wordt toegepast.
  • Spoor 5: aanvragen waarbij er sprake is van een mogelijke inwilliging, maar waarvoor aanvullend onderzoek nodig is naar identiteit en nationaliteit, zoals slecht gedocumenteerde Syriërs.

Zodra een asielzoeker een asielvergunning heeft ontvangen, kan hij/zij binnen drie maanden (indientermijn) een nareisaanvraag indienen voor gezinsleden. Daarna heeft de overheid een standaard beslistermijn van drie maanden (met de mogelijkheid in individuele gevallen te verlengen met nog eens drie maanden). De hoge instroom dwingt de IND om, naast het sporenbeleid, prioriteit te geven aan het onderzoeken en behandelen van asielaanvragen van in Nederland verblijvende asielzoekers.

infographic-opvang-asielzoekers-nl
klik op plaatje voor groter formaat

Proces van opvang

In de Infographic Opvang van asielzoekers in Nederland laat het ministerie van Veiligheid en Justitie zien hoe het proces van opvang van asielzoekers in Nederland verloopt via zes typen huisvesting:

  1. Crisisopvang vindt maximaal 72 uur plaats in accommodaties die COA en gemeenten beschikbaar stellen. Het zijn vaak sporthallen die ook worden gebruikt voor de opvang van burgers bij incidenten, rampen of crises. De coördinatie van deze opvang ligt primair bij de veiligheidsregio of bij een provincie of grote stad. Gemeenten kunnen aanbieden om een crisisnoodopvang langer open te houden.
  2. Noodopvang zijn tijdelijke, sobere locaties die het COA beschikbaar stelt. Het gaat om hallen (Zwolle), paviljoens (Heumensoord) en aangepaste kantoren (Den Haag) die voor de duur van 6 tot 12 maanden opvang kunnen bieden aan ongeveer 3.000+ asielzoekers. Voorbeelden zijn de locatie Heumensoord (3.000 bedden), de voormalige penitentiaire inrichting in Alphen a/d Rijn (1.140) en de opvang voor minderjarige alleenstaande asielzoekers in Scheerwolde (35).geregeld door het COA. Het Rijk en COA streven naar één grootschalige noodopvanglocatie per provincie, voor minstens 2.000 mensen.
  3. AZC’s (30-40 in Nederland), hebben een opvangcapaciteit van 300-1500+ personen en worden door het COA geëxploiteerd voor een termijn van minimaal twee jaar. Incidenteel worden ook recreatieparken, migrantenhuisvesting of vergelijkbare accommodaties benut. Kleinere zelfstandige vestigingen met een minimale capaciteit van 200 personen kunnen onderdeel zijn van een grote reguliere vestiging. Hierin verblijven vluchtelingen tijdens de behandeling van hun asielaanvraag door de IND. Asielzoekers die geen verblijfsvergunning krijgen, moeten het land uit en kunnen in afwachting daarvan in een AZC blijven of aanspraak maken op de bed-bad-brood-regeling. Asielzoekers die wél een verblijfsvergunning krijgen, heten vergunninghouders of statushouders. Gemeenten moeten hen huisvesten conform de afgesproken taakstelling.
  4. Zelf Zorg Arrangement (ZZA). Huisvesting die door de statushouder zélf wordt geregeld (bijvoorbeeld bij familie). Het COA vergoedt hen 100 euro per week.
  5. G-ZZA (Gemeentelijk Zelf Zorg Arrangement) of GVA (Gemeentelijk VersnellingsArrangement), geregeld door een gemeente. Via het gemeentelijk versnellingsarrangement (GVA) kunnen gemeenten woonruimte inzetten voor de tijdelijke huisvesting van vergunninghouders, totdat definitieve plaatsing in de gemeente mogelijk is. Alleen niet-reguliere woonruimte komt hiervoor in aanmerking, zoals tijdelijke woningen of verbouwde kantoren, huizen op vakantieparken en woonruimte met een gedeelde keuken, douche en wc. De aangeboden ruimte moet voldoen aan de minimale wettelijke eisen voor huisvesting, zoals die zijn vastgelegd in het Bouwbesluit. Voor het GVA komen alleen vergunninghouders in aanmerking die al zijn geregistreerd in de Basisregistratie personen en een Burger Service Nummer (BSN) bezitten. Alleenstaande minderjarige vreemdelingen en vergunninghouders met een verhoogd gezondheidsrisico komen niet in aanmerking. De vergunninghouder verblijft in principe in de tijdelijke woning totdat de gemeente waaraan hij is gekoppeld definitieve woonruimte voor hem heeft: de duur is beperkt tot 24 maanden na het verkrijgen van de vergunning. Daarna valt de vergunninghouder volledig onder verantwoordelijkheid van de gemeente: het COA stopt dan zowel de tegemoetkoming aan de gemeente als de verstrekkingen aan de vergunninghouder. Herinstroom naar COA-locaties is niet mogelijk.
  6. Tot slot stromen de meeste vergunninghouders uiteindelijk door naar de normale woningvoorraad, meestal een sociale huurwoning van een corporatie. Lokale partijen kunnen daarover zelf afspraken maken via de prestatieafspraken.
  7. Vrijheidsbeperkende locatie (vbl). Hier verblijven uitgeprocedeerde asielzoekers die geen recht meer hebben op opvang in een AZC. Zij kunnen nog maximaal twaalf weken terecht op de vbl. Voorwaarde voor plaatsing is dat er binnen die twaalf weken uitzicht is op terugkeer. De begeleiding op de vbl is gericht op terugkeer. Er is een vrijheidsbeperkende locatie in Ter Apel.
  8. Gezinslocatie. Hier verblijven gezinnen met minderjarige kinderen die geen recht meer hebben op verstrekkingen conform de Regeling verstrekkingen asielzoekers en andere categorieën vreemdelingen (Rva). Hun asielverzoek is afgewezen. Een uitspraak van de Hoge Raad verbiedt dat kinderen op straat worden gezet. Met gezinslocaties kan dit worden voorkomen. De begeleiding is gericht op terugkeer. Het onderdak in een gezinslocatie kan alleen worden beëindigd bij vertrek uit Nederland of als het jongste kind van het gezin achttien jaar is geworden.

Nareizende gezinsleden die in Nederland arriveren, worden gehuisvest door het COA. Dit legt druk op de opvangplekken bij het COA, die hard nodig zijn voor het bieden van onderdak aan nieuwe asielzoekers. Daarom werken COA, Platform Opnieuw Thuis en gemeenten samen om nareizigers bij aankomst in Nederland zo snel mogelijk te huisvesten in de gemeente. Zij tellen mee in de taakstelling voor gemeentelijke huisvesting van vergunninghouders.

Animatiefilm over asielprocedure

De VNG maakte twee animatiefilms die de verschillende stappen van de asielprocedure helder in beeld brengen: van binnenkomst in Nederland tot huisvesting of uitzetting. De ene film is voor gemeenten. Die laat per stap zien wie op welk moment welke rol speelt. Welke taak heeft de gemeente, wat doet het COA, wat is de rol van veiligheidsregio’s? De andere film is specifiek voor de inwoners van gemeenten.

Vluchtelingen en Vergunninghouders

Netwerk

Werkgroep Vergunninghouders G32

Platform31 is betrokken bij de werkgroep vergunninghouders van de G32, waar de belangrijkste knelpunten en oplossingen worden besproken. Platform31 ondersteunt G32 in het debat door kennisuitwisseling en organiseren van activiteiten, zoals kennisateliers.

Website G32


Platform Opnieuw Thuis

Platform31 is deel van Opnieuw Thuis. Doel van dit platform is gemeenten en lokale partijen helpen bij de huisvesting van vergunninghouders. Dit is een samenwerking van een aantal partijen, zoals COA, VNG, Aedes, IPO en ministeries, onder leiding van het Ministerie van Veiligheid en Justitie.

Opnieuw Thuis