Actief burgerschap: Lijnen in de literatuur

Wat weten we over de uitingsvormen van hedendaags actief burgerschap? En wat zijn ‘vitale stromen’ waarop aangehaakt kan worden in de (vermeende) transformatie naar een robuuste participatiemaatschappij? In de literatuurstudie ‘Actief burgerschap: Lijnen in de literatuur’ is bestaande wetenschappelijke kennis op het terrein van actief burgerschap bij elkaar gebracht. Bijzondere aandacht is er daarin voor de (veranderende) relatie tussen overheid en burger.

Kennismakelaar ruimte voor initiatief

De laatste 10-15 jaar is er toenemende aandacht van overheden voor actief burgerschap. De ‘Kennismakelaar ruimte voor initiatief’ (een samenwerking van het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK), Platform31 en Movisie) is op zoek naar praktijkvragen rondom de transitie naar meer zelfsturing, en verbindt deze met wetenschappelijke kennis zodat wetenschappelijke kennis ontsloten wordt en praktijkvragen meegenomen kunnen worden in wetenschappelijk onderzoek.

Wetenschappelijke kennis over actief burgerschap verzameld

Doel van de literatuurstudie is om bestaande (nationale en internationale) wetenschappelijke kennis bij elkaar te brengen, kennis te ordenen rode draden te trekken. Ook worden opvallende kennislacunes geïdentificeerd. Tot slot biedt de studie inzicht in kansen voor verschillende praktijken, niveaus en beleidsterreinen.
In de rapportage krijgt relevante internationale literatuur extra aandacht, omdat die internationale dimensie in veel Nederlandse rapporten en beschouwingen nog onderbelicht blijft.

Trends en transities, lessen en wenken en tussenbalans

De literatuurstudie bestaat uit 3 delen. In het eerste deel worden trends en transities in beleid en maatschappij nader onderzocht, waaronder de zogenaamde ‘derde generatie burgerparticipatie’ (burgers initiëren, overheid participeert). Deel 2 inventariseert de bevorderende omstandigheden van actief burgerschap en kijkt daarbij naar internationale en nationale (academische) literatuur. En het derde deel maakt de (tussen)balans op. Bij participeren gaat het om kunnen, willen en gevraagd worden, zo blijkt.

Actief burgerschap: Lijnen in de literatuur

De literatuurstudie is gemaakt door de Tilburgse School voor Politiek en Bestuur voor de Kennismakelaars Ruimte voor initiatief, op verzoek van het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK).

Download ‘Actief burgerschap: Lijnen in de literatuur’ (Van de Wijdeven e.a., 2013).
Zie ook: Movisie



Meer informatie

Dave van Ooijen, dave.vanooijen@platform31.nl