Zo verbetert u de aansluiting tussen onderwijs en arbeidsmarkt

Veel gemeenten maken zich zorgen over de gebrekkige aansluiting tussen onderwijs en arbeidsmarkt. Zeker nu basisscholen fors minder geld krijgen om de doelen te bereiken die het kabinet eerder vastlegde in het Techniekpact. Onhandig, want de instroom van jongeren voor opleidingen in de techniek is al onder de maat. Hoe worden jongeren enthousiast voor een technische opleiding en een baan in deze sector? Deze vraag stond centraal in een onderzoek van Platform31 in de gemeenten Haarlem en Haarlemmermeer.

Sinds 2012 spant de gemeente Haarlemmermeer zich in om jongeren te laten kiezen voor een technische opleiding. Met succes, zo bleek uit diverse gesprekken met de gemeente Haarlemmermeer. Met behulp van instituut Gak onderzocht Platform31 wat zo bijzonder is aan deze aanpak en hoe de lessen in deze gemeente kunnen worden opgewerkt en toegepast in andere gemeenten. Het onderzoeksrapport brengt de aansluitingsproblematiek op de arbeidsmarkt in en rond Haarlem en Haarlemmermeer in beeld, doet verslag van de evaluatie van de aanpak in Haarlemmermeer en presenteert de resultaten van de evaluatie van de activiteiten aan het Haarlem College en het Sterren College. Deze onderwijsinstellingen hebben jongeren voorgelicht over een opleiding en baan in de techniek.

Loopbaanoriëntatie en studievoorlichting

Op basis van de resultaten van dit onderzoek zijn enkele algemene lessen en inzichten van belang die het leren en werken in de techniek stimuleren. Allereerst moeten scholen veel meer aandacht besteden aan loopbaanoriëntatie en studievoorlichting. Bijvoorbeeld door jongeren met gerichte activiteiten kennis te laten maken met techniek en een technische vervolgopleiding. Betrek daarbij ook de ouders. De meeste kinderen kiezen voor een richting die overeenkomt met wat de ouders het beste vinden voor hun kind.

Leraren als ambassadeur

Benut daarnaast de invloed van leraren door hen actief in te zetten voor de promotie van techniek en ondersteun hen hierbij met het aanreiken van bijvoorbeeld lesmateriaal waarin expliciet aandacht is voor techniek. Uit de enquêteresultaten blijken dat leraren op basisscholen weinig over techniek vertellen, terwijl basisschoolleerlingen de mening van de leraren voor de keuze van de middelbare school wel belangrijk vinden.

Organiseer activiteiten met impact

Activiteiten die jongeren interesseren voor een carrière in de techniek moeten doelgericht zijn en leerlingen prikkelen om beter na te laten denken over hun toekomst. Maak de activiteiten daarom praktijkgericht en laat leerlingen ervaren wat hun keuze voor techniek betekent. een zwak voorbereide activiteit kan een averechts effect hebben op de interesse van leerlingen voor een carrière in de techniek.

Geef prioriteit aan de organisatie

Geef prioriteit aan de organisatie van activiteiten die leren en werken in de techniek stimuleren. Hierin kan zowel het onderwijs, bedrijfsleven als gemeenten ene rol spelen. Voor het onderwijs betekent dit: investeer tijd en energie in het succesvol maken van de activiteiten. Dit vraagt om een goede verankering in het curriculum, een brede betrokkenheid van docenten en een goede voorbereiding met de leerlingen. Aan de kant van het bedrijfsleven is het belangrijk om prioriteit te geven aan de organisatie van een activiteit. Of het nu gaat om een bedrijfsbezoek, ministage of een presentatie over het bedrijf op een school, steek voldoende tijd en energie in de voorbereiding en sluit aan op de belevingswereld van de doelgroep.

Goed relatiebeheer

Tot slot: de samenwerking tussen onderwijs en bedrijfsleven komt niet vanzelf van de grond en kent geen duurzaam karakter. Het vergt goed relatiebeheer. Een actieve, enthousiasmerende en aanjagende rol van de gemeente kan helpen om de energie erin te houden en de samenwerking tussen onderwijs en bedrijfsleven te bestendigen. Zonder een grote rol op zich te nemen, kunnen gemeenten een belangrijke bijdrage leveren aan het leggen en onderhouden van de verbindingen. Het is vervolgens aan het onderwijs en bedrijfsleven zelf om er op inhoud een succes van te maken en resultaten te boeken.

Eindrapportage

Sinds 2012 spant de gemeente Haarlemmermeer zich in om jongeren te laten kiezen voor een technische opleiding. Met succes, zo bleek uit diverse gesprekken met de gemeente Haarlemmermeer. Met behulp van instituut Gak onderzocht Platform31 wat zo bijzonder is aan deze aanpak en hoe de lessen in deze gemeente kunnen worden opgewerkt en toegepast in andere gemeenten.