Perspectief bieden met arbeidsmarkt/dagbesteding

Verslag leerkring Jeugd en veiligheid

Op 6 oktober vond de tweede leerkring Jeugd & veiligheid van 2015 plaats die het Centrum voor Criminaliteitspreventie en Veiligheid (het CCV) samen met Platform31 sinds 2014 organiseert. Deelnemers en sprekers uit het veld van beleid, welzijn en politie hebben op een interactieve wijze invulling gegeven aan het thema van de dag: Perspectief bieden aan risicojongeren met arbeidsmarkt/dagbesteding. De aanpak verschilt, het doel – hoe zet ik kwetsbare jongeren weer in hun kracht – komt overeen, zo blijkt uit de gesprekken.

Jaap Noorda: van klassiek jongerenwerk naar pedagogisch jongerenwerk

Jaap Noorda is expert op het gebied van jongerenwerk en hij geeft eerst een korte weergave van de geschiedenis van het jongerenwerk. In de loop der jaren is het jongerenwerk veranderd, het is een relatief jong beroep en bestaat pas ongeveer 50 jaar. Het klassieke jongerenwerk was gericht op het beperken van de jongerenoverlast waarbij de vertrouwensrelatie tussen jongere en jongerenwerker als ‘magisch’ werd beschouwd. Het ‘nieuwe jongerenwerk’ of ‘pedagogisch jongerenwerk’ richt zich heel bewust op persoonlijke ontwikkeling en talentontwikkeling bij jongeren en helpt hun bij het vormen van hun identiteit. Uit onderzoek (Noorda en Co) blijkt dat het jongerenwerk en de gemeenten in mening te verschillen over de inhoud van het jongerenwerk. Het jongerenwerk vindt zelf dat zij zich moeten richten op talentontwikkeling van jongeren, de gemeente daarentegen vindt dat de aanpak van overlastgevende jongeren een belangrijke taak is van het jongerenwerk.

lg12

Jongerenwerk blijkt uit onderzoek van Jaap Noorda effectief. Jongeren die gebruik maken van het jongerenwerk hebben een constructievere invulling van hun vrije tijd, zo constateert hij en ze hebben betere sociale vaardigheden. Dit uit zich in onderlinge relaties maar ook in de relatie met de bewoners en er is een vermindering van overlast. Een belangrijke conditie hierbij is dat vraag en aanbod gelijk is van jongerenwerk en jongeren.

lg34

Volgens Jaap Noorda moet het pedagogisch jongerenwerk gericht zijn op activeringsprogramma’s, maar ook op de identiteit van de jongeren (wie ben ik). Nu nog meer dan vroeger hebben jongeren te maken met een ‘versnipperde ik’. En ook daar kan het jongerenwerk een rol vervullen. Dus zowel op de persoonlijke ontwikkeling als op de maatschappelijke ontwikkeling. De jongerenwerker is op die manier een buurtpedagoog die werkt in een pedagogische buurt waar ook anderen dezelfde manier van omgaan met de jongeren hanteren. De jongerenwerker zou op deze manier voldoende aanbod moeten bieden om de straatcultuur ‘aan te pakken’.

Lies Pennings: jongeren in beweging zetten door Talentcoaching

Lies Pennings begon als onderzoeker, maar wilde de praktijk in en startte het initiatief Talentcoaching vanuit het idee dat jongeren het vooral nodig hebben dat er naar ze geluisterd wordt en dat je ‘ernaast staat’, gewoon met ze meedoen in dagelijkse activiteiten. In de regio Holland Rijnland werken inmiddels vijf jongerenwerkorganisaties samen aan Talentcoaching. Het doel is om jongeren in beweging te zetten door ze verschillende activiteiten aan te bieden, klussen, koken et cetera. Dit is bedoeld om hen op een laagdrempelige manier in beweging te krijgen en weer wat meer te betrekken bij de maatschappij en dat werkt! Hierbij blijven de jongerenwerkers in beeld. Talentcoaching is bedoeld voor jongeren tussen de 18 en 27 jaar die tussen het wal en het schip vallen.
De jongerenwerkers van Talentcoaching worden gezien als echte professionals en de samenwerking met andere jongerenwerkorganisaties in de regio is een van de successen van het project. De voorwaarden voor het succes van dit project waren:

  1. iemand die het groter kon maken (ingangen bij een fonds)
  2. de dagbesteding is inmiddels een erkend leerwerktraject geworden
  3. het is onderdeel van de sluitende keten, partners verwijzen goed door.

Alex van der Vlist: Krachten bundelen voor kwetsbare jongeren in Kanaleneiland

Kanaleneiland telt veel kwetsbare (risico)jongeren en veel multiprobleemgezinnen. Zij hebben veel ondersteuning nodig en het reguliere beleid en maatregelen zijn niet voldoende voor deze groep. Alex vertelt wat de gemeente van plan is: ze willen een pilot starten om de krachten van alle instanties te bundelen (MBO, jongerenwerk, politie, bedrijfsleven, gemeente) voor de 10% die niet worden bereikt. Zij maken daarvoor onder andere gebruik van de EFRO (Europese subsidie voor kansarme jongeren). Het plan is om een jeugdteam bij het MBO te laten vestigen en om zowel leerlingen als docenten op school actief te coachen. Daarnaast wordt dagbesteding en psycho-sociale hulp aangeboden. Het blijkt tot nu toe lastig om dit project de juiste swing te geven om het succesvol te laten starten, maar er wordt hard gewerkt om dit voor elkaar te krijgen.

Marco van Dunnen en Rodney van de Hengel: van wapenhandelaar tot Heilige Rotterdamse Boontjes koffie

Het project biedt in samenwerking met het re-integratiebedrijf Pitch 010 jongeren een leerwerktraject binnen haar bedrijf aan en leidt hen op tot koffiebrander, barista en distributeur. De jongeren die aan dit traject deelnemen zijn zware jongens geweest (drugsdealer, wapenhandelaars)en zijn moeilijk aan het werk te krijgen, meestal, als je het ze echt vraagt, willen ze echter wel werken. Het project gaat uit van de Pyramide van Maslow. Start met trap 1 en dat is eten, drinken en slapen = basisbehoefte, daar beginnen ze, ook met mogelijke schulden wegwerken en andere problemen die in de weg staan van een ‘normaal’ dagelijks leven.

De kracht van het project zit in de aansturing door een politieagent en een jongerenwerker die precies weten hoe je met deze jongens moet omgaan en respect van hen krijgt. De koffie wordt gebrand door de jongens die deelnemen aan het traject en wordt verkocht in koffietentjes aan hipsters uit andere delen van Rotterdam, maar ook aan buurtbewoners. De koffietent is een ontmoetingsplek geworden. In dit project is aandacht voor het feit dat de jongeren nooit geleerd hebben om voor een baas te werken. Het kost dan ook tijd om dit ‘aan te leren’. Daarom duurt het traject ook 50 weken en begeleiden ze een kleine groep jongeren (21). Ze willen ondanks de interesse vanuit alle hoeken van het land, niet teveel schaalvergroting. Het project wil de jongeren die eenmaal binnen zijn ook binnen houden. De sprekers geven mee dat je het beste het gedrag van deze jongeren kunt veranderen als je ze iets kunt geven wat ze niet meer kwijt willen raken. “Als je iets geeft wat ze waardering geeft, wat ze niet willen verliezen, dan gedragen ze zich hier ook naar”. Inmiddels ligt de koffie al op 10 verkooppunten.