Bedrijventerreinen in Noord-Holland Noord: Experiment 0-Euro aanpak van start

Platform31 begeleidt in opdracht van het ministerie van BZK dertien experimenten van de Tweede ronde Bevolkingsdaling. Eén van die experimenten, de ‘0 euro aanpak’, is gericht op vitaal houden van bedrijventerreinen in Noord-Holland Noord, waarbij vooral gekeken wordt naar investeringen vanuit de bedrijven in plaats van investeringen vanuit de overheid.

Ruud Dorenbos, Cees Brinkman en Evert-Jan de Kort

Nederland kent veel verouderde bedrijventerreinen. Revitalisering van deze bedrijventerreinen vindt echter slechts in beperkte mate plaats. En dat is een probleem want vitale bedrijventerreinen zijn immers van cruciaal belang. Alleen met vitale bedrijventerreinen kan werkgelegenheid worden behouden, hoeven mensen niet elders een baan te zoeken en verloederen bedrijventerreinen niet.

In Noord-Holland Noord bevindt meer dan 30 procent van de directe werkgelegenheid zich op bedrijventerreinen en meer dan de helft van de totale economie hangt ermee samen. De bedrijven die zich op de terreinen bevinden spelen een rol bij sponsoring van het verenigingsleven, maar verschaffen bovenal de inwoners werkgelegenheid, inkomen en sociale participatie. Kortom, bedrijventerreinen zijn cruciaal voor behoud van voorzieningen, leefbaarheid en welzijn in de gemeenten van Noord-Holland Noord.

De bal ligt bij ondernemers

Tot voor kort speelde de overheid (provincie, regio en gemeenten) een belangrijke rol bij het revitaliseren van bedrijventerreinen. Geld is echter schaars. In de groeiregio’s wordt een deel van de financiering voor herstructurering gehaald uit de aanleg van nieuwe terreinen. In Noord-Holland Noord zit dat er niet in; er zijn veel plannen en er is beperkt uitbreidingsbehoefte. Ook is het veelal niet mogelijk om bedrijventerreinen te transformeren naar andere functies zoals wonen of gemengde gebieden. Daar is immers ook weinig vraag naar.

De bal ligt daarom nu (nog) meer bij de ondernemers. Vanwege het grote belang dat de terreinen goed blijven functioneren en economisch courant blijven, heeft Ontwikkelingsbedrijf Noord-Holland Noord het initiatief genomen om middels een experiment – de 0 euro aanpak – heel gericht ondernemers te stimuleren, faciliteren en inspireren om realistische vastgoedkansen te pakken en waardeverhogende investeringen te doen.

De essentie: de gemeente investeert niet zwaar met geld maar doet verder alles wat nodig en mogelijk is. Kortom, de ambitie is te komen tot maximale private investeringen in bestaande bedrijventerreinen tegen minimaal overheidsbudget.

Vijf bedrijventerreinen met betrokken ondernemers

Concreet wordt de 0 euro aanpak op vijf bedrijventerreinen in de kop van Noord-Holland in de praktijk gebracht. Voor deze bedrijventerreinen is gekozen omdat de betrokkenheid hier van de ondernemers bovengemiddeld is. Zij zien in dat zij - nog meer dan voorheen - verantwoordelijk zijn voor de ontwikkeling van de kwaliteit en waarde van hun pand en kavel. Op de terreinen waar deze ondernemers zich bevinden is opwaarts potentieel/waardecreatie mogelijk op privaat gebied. Dit potentieel moet wel aangejaagd worden. De gemeente is hier aan zet door heel gericht ondernemers te stimuleren, faciliteren en inspireren om waardeverhogende investeringen te doen. Ondernemers moeten verleid worden maximaal naar de waarde en kwaliteit van hun pand en kavel te kijken.

Als kennis, bewustzijn en houding van de ondernemers meer gericht is op de toekomstwaarde en toekomstige functionaliteit van hun pand, kavel en locatie, investeren zij meer en beter in de huidige plek en daarmee in de omgeving (hele terrein). Doordat ondernemers en gemeenten het belang zien van de bedrijventerreinen voor de lokale en regionale economie, en in dit experiment stappen, is de kans op succes groot.

De bedrijventerreinen in de kop van Noord-Holland vormen de proeftuin voor de 0-euro-aanpak. De betrokken ondernemers en gemeenten zullen van het proces en de uiteindelijke resultaten van de proeftuin veel leren. Maar ook andere regio’s met vergelijkbare problematiek kunnen leren hoe ze op een relatief ‘nieuwe’ manier hun bedrijventerreinen kunnen vitaliseren.

Voor meer informatie over het experiment en de vervolgstappen: cbrinkman@nhn.nl

  • Ruud Dorenbos werkt als senior projectleider bij Platform31, Cees Brinkman is projectleider van Ontwikkelingsbedrijf Noord-Holland Noord NV en Evert-Jan de Kort is partner bij de STEC groep.
  • Dit experiment is één van de dertien innovatieve experimenten die vallen binnen het experimentenprogramma 2de ronde krimp. Platform31 begeleidt deze experimenten in opdracht van het ministerie van BZK.