Aanpak kernwinkelgebieden: ga gewoon in gesprek

Vrijwel alle kernwinkelgebieden kampen met leegstand. Logisch, want er wordt veel via internet gekocht en het consumentengedrag verandert, mede door de vergrijzende bevolking en een andere kijk op winkelen bij jongeren. De afgelopen jaren heb ik aan diverse plannen gewerkt om kernwinkelgebieden te versterken. Mijn visie is dat je een goede aanpak maakt met alle betrokkenen die gefundeerd is op de kracht van de plek. Mijn ervaring is dat op die manier het momentum ontstaat om ingrijpende plannen te kunnen uitvoeren.

Samen aan de slag

Overheden hebben veel aandacht voor de leegstand in kernwinkelgebieden. De leegstand raakt immers direct aan de vitaliteit van (binnen)steden en dorpen. Er is een landelijke retailagenda om de leegstand aan te pakken en de provincie Drenthe heeft een provinciale retailagenda opgesteld met financiële middelen om daadwerkelijk aan de slag te gaan met het oplossen van de leegstand. Ook MKB Noord kwam in 2016 met een aanpak voor vitale dorpen en wijken, met drie sporen: ruimtelijke kwaliteit, ondernemerschap en marketing. Boodschap is dat de gemeenten samen met bewoners, vastgoedeigenaren en ondernemers aan de slag moeten.

Hoe pak je dat aan?

Een goed plan begint bij gesprekken met alle partijen die direct of indirect een rol spelen in het centrum. Met bewoners, bezoekers, vastgoedeigenaren, werkgevers en werknemers , ondernemers, scholen, evenementencommissies, en politie. Zij weten wat de kracht is van de stad of het dorp (vanuit onze visie dat je moet vertrekken van wat er eigenlijk al is), wat minder sterk is, en wat anders moet.

Uit die gesprekken komt vaak al een rode draad. Die vertalen we naar een visie en leggen we weer terug naar dezelfde partijen (“hebben we goed geluisterd, hebben we het goed vertaald”). Vervolgens werken we de rode lijn verder uit naar een centrumplan met concrete projecten en een uitvoeringsprogramma. Wat daarbij hoort is dat de overheid ervoor zorgt dat er uitzicht is op financiële middelen om er daadwerkelijk mee aan de slag te gaan.

De overheid moet laten zien dat ze echt bereid is te luisteren naar partijen en soms ingrijpende beslissingen durft te nemen om te komen tot een kleiner, compacter kernwinkelgebied. Ook helpt het als er financiële middelen zijn om met projecten aan de slag tegaan.. Zo blijft het niet bij praten alleen en ook dat geeft vertrouwen.

Voorbeelden

In Emmen hebben we op die manier, in gezamenlijk opdrachtgeverschap van de gemeente en ondernemersvereniging Vlinderstad, een omgevingsvisie voor het centrum gemaakt. Dat leidt tot ingrijpende maatregelen, zoals het fors verkleinen van het kernwinkelgebied. De maatregelen zijn in overleg met alle betrokkenen genomen zodat er een breed draagvlak isIn 2018 gaat het plan in de uitvoering.

In Beilen zijn we momenteel bezig om een plan te maken. De gesprekken met het winkelend publiek zijn in de Jumbo gevoerd. Er is erg enthousiast gereageerd op de aanpak. Het plan voor Beilen is eind 2017 klaar. De uitvoering start in 2018. In Gieten zijn we een vergelijkbaar proces aan het doorlopen.

Vertrouwen en energie

Door een centrumplan zo aan te pakken ontstaat er vertrouwen én energie bij alle betrokken partijen. Zo creëer je een gezamenlijk bewustzijn om soms tot scherpe keuzes te komen (wat behoort nog wel tot het kernwinkelgebied en wat niet). En zo creëer je bij samenleving, bestuur en raad een momentum om tot uitvoering te komen!